چالکود
تغذیه و کود دهی زمستانه درختان به روش چالکود، اصول و نحوه اجرای آن

∴ضرورت تغذیه درختان میوه در زمستان

یکی از عوامل تاثیر گذار و بسیار مهم در بهبود کمی و کیفی محصولات باغی تغذیه صحیح و به موقع درختان در زمان های مختلف می باشد. بسیاری از باغداران با آغاز فصل پاییز و زمستان رسیدگی به باغات و اقدامات نگهداری و از این قبیل را تا شروع فصل بهار رها می کنند. این در حالی است که  در باغداری فصل زمستان از اهمیت ویژه ای برخوردار است.  زمستان بهترین زمان و فرصت برای تغذیه و اصلاح خاک محسوب می شود، زیرا ریشه درختان خواب هستند. تغذیه زمستانه شامل مصرف کودهای حاوی فسفر، پتاسیم، ریزمغذی ها، کود دامی یا ورمی کمپوست از طریق چالکود می باشد.

روش چالکود از جمله ساده ترین و موثرترین روش های کود دهی در زمستان است. با استفاده از این روش مواد غذایی لازم در ابتدای فصل رشد، در محل ریشه گیاه فراهم می شود. این روش از پخش سطحی کود مزایای بیشتری دارد و موجب جذب بهتر کود توسط ریشه، تهویه بهتر و نفوذ بهتر آب می گردد.

∴تعریف چالکود

چالکود مناسب ترین روش کود دهی در فصل زمستان به منظور جبران کمبود عناصر غذایی و تقویت درختان می باشد. در این روش نزدیک به محل ریشه ی درختان چاله هایی حفر می کنند و درون آن را با کود مناسب پر می کنند. چالکود اصول و قواعد خاصی دارد که در ادامه به توضیحاتی درباره آن می پردازیم.

اصول و قواعد اساسی در اجرای چالکود:

  • اندازه چاله های حفر شده متناسب با سن درخت باشد.
  • فاصله چاله ها متناسب با حجم ریشه و در سایه انداز درخت باشد.
  • چاله حفر شده در مسیر عبور اب باشد.
  • کودهای مورد استفاده در چالکود اصولی و بررسی شده باشد.
  • هنگام حفر گودال کمترین آسیب به ریشه درختان وارد شود.

∴نحوه اجرای کود دهی به روش چالکود

⇐زمان حفر چاله:

بهترین زمان برای انجام چالکود در زمان خواب درخت می باشد. زمان باقی مانده تا فصل بهار موجب می شود تا براثر بارندگی عناصر غذایی آزاد شده و ریشه از آن کمک بگیرد.

نکته: چالکود را نباید در زمان یخبندان انجام داد.

 ⇐محل حفر چاله:

چاله ها بایستی در    قسمت انتهای سایه انداز درختان حفر شوند. به این علت که بیشتر ریشه های جوان و فعال درخت در قسمت انتهایی سایه انداز قرار دارند. توانایی ریشه های جوان و فعال در جذب آب و عناصر غذایی بیشتر از ریشه های اصلی و قطور می باشد.

⇐تعداد چاله :

تعداد چاله ها بسته به نوع درخت، وضعیت خاک، سن درخت و … متفاوت است. به طور معمول برای هر درخت میوه باید دو تا چهار چاله حفر شود. در باغ های پر تراکم می توان بین هر دو درخت یک چاله حفر کرد .

⇐قطر و عمق چاله :

به طور کلی عمق چاله به عمق پراکنش ریشه های درخت بستگی دارد. معمولا عمق چاله باید بین ۳۰ تا ۶۰ سانتی متر باشد. اگر شما با بیل و کلنگ چاله را حفر نمایید ، قطر چاله ها بین ۳۰ تا ۶۰ سانتی متر خواهد شد اما اگر برای حفر چاله از مته پشت تراکتوری استفاده نمایید ، قطر چاله حدود ۴۰ سانتی متر می شود.

⇐چگونگی پر کردن چاله ها:

پس از حفر چاله، خاک خارج شده را به صورت متناوب در حاشیه درخت ریخته و پخش نمایید. سپس چاله را با مخلوطی از مواد آلی ( کود دامی پوسیده ، خاک برگ یا ورمی کمپوست ) به همراه کود شیمیایی پر کنید. راجع به نوع و مقدار مصرف کودهای شیمیایی  با متخصصین تغذیه گیاه مشورت شود. چاله های حفر شده در همان روز بایستی پر شوند تا از خشک شدن ریشه ها و بروز خسارت به درخت جلوگیری شود.

⇐نگهداری از چالکودها:

حفر چاله ها اگر به درستی انجام شود برای سال ها مناسب خواهد بود. هر سال با نشست کود، با افزودن کود چاله را پر کنید و از پر کردن آن با خاک خودداری نمایید.

∴مزایای چالکود

  • جلوگيری از خشكيدگی سر شاخه های درختان ميوه
  • افزايش سطح برگ در درختان ميوه
  • افزايش عملكرد و بهبود كيفيت ميوه ها
  • افزایش نفوذپذیری آب به داخل خاک توسط حفره های مملو از مواد آلی
  • گسترش و تراکم ریشه
  • بهبود تهویه و فراهمی اکسیژن جهت تنفس ریشه های جوان
  • افزایش ظرفیت نگهداری و راندمان آب
  • استفاده از کودهای شیمیایی داخل چالکود
  • کاهش هزینه های کوددهی و تغذیه درختان